جهاد د څه له پاره؟!

لیکنه: ابن مبارک احمدزی

په ۱۹۲۴ زیږدیز کال کې د مسلمانانو سیاسي حاکمیت ته د غدار مصطفی کمال اتاترک په لاس د پای ټکی کېښودل شو.په لومړۍ نړیواله جګړه کې تروریزم چا نه پېژانده،په دویمه نړیواله جګړه کې هم نړۍ دوه قطبي شوه،ټولو سترو قوتونو د خپل سیاسي رقیب د ماتولو له پاره خپل وروستی زور و آزمویه،په ۱۹۴۵ کې دا جګړه هم ختمه شوه او بېلابېل کنوانسینونه او مؤسسات رامنځته شول،له فرعي او څنګزنو موضوعاتو به راتېر شو،خو تروریزم هغه وخت د خلکو په ژبه کېناست چې کله په افغانستان کې له عثماني خلافت وروسته لومړنی سیاسي حاکمیت مسلمانانو ته په لاس ورغی، د نیویارک هسک برجونه ونړېدل،د شرق او غرب استخبارات و ننګول شول،د مؤمنانو د امېدونو غوټۍ وغوړېدې،امریکا په افغانستان یرغل وکړ،دا یرغل هر اړخیز و،نو ځکه خو یې وکولی شول په ډېر لږ وخت کې د خلکو ذهنونو ته د تروریزم له پاره ځای ځایګی ومومي،چې همداسې وشول هم،نن د هر دموکرات او بې دین په خوله سپېڅلي جهاد ته تروریزم نوم ورکول کېږي،دا چې افغانستان یو له درېيمه نړۍ هېوادونو څخه شمېرل کېږي نو طبیعي ده چې د خلکو سیاسي شعور به هم ټيټ وي،دلته له بده مرغه که څه هم  ډېر کسان ځانونه مسلمانان ګڼي خو په لا شعوري ډول د اسلام ريښې وهي،دلته له جهاد نه هر یو ځان ځانته تعریف لري،څوک جهاد دېته وايي چې: ووژنه،یرغل وکړه،چور او تالا کوه لکه  ښه بېلګه يې د ډاکټر نجیب  د کمونستي حکومت  له ړنګېدو وروسته  یادولی شو چې د شر او فساد لښکرو د افغانستان مادي او معنوي مصطلاحات په بې ساري ډول داغداره او زیانمنه کړل،دوی به چې هر جنایت وکړ ځان به يې د مجاهد په نامه بېرته خلاص کړ،له دې سربېره جهاد اوس هم د ډېرو په نزد سم نه دی تعریف شوی،یوازې برداشتونه دي چې له مخې یې ورباندې خلک قضاوت کوي،د دې له پاره چې اصلي مقصد پاتې نه شي  ښه ده چې لومړی په دې باندې ځانونه پوه کړو چې جهاد اصلا د څه له پاره دی او عمده رکنونه يې کوم دي؟ سرحدات يې کوم او قیودات یې څه دي؟

اسلامي  جهاد يوازې جهاد نه بلکې د فى سبيل الله قيد پکې  لازمي دى. دغه عبارت هم داسلام ځانګړې اصطلاح پورې  اړوندېږي چې ټول ورباندې پوهېږي. ځينو خلکو ته اشتباه پيداشوې او فکر کوي چې فى سبيل الله جهاد له دې څخه عبارت دى چې د زور او قوت له لارې خپله عقيده په خلکو وروتپي . مګر داسلام په ژبه کې دغه لفظ پراخه مفهوم لري . هر هغه کار چې هدف يې دخلکو فلاح او ټولنېزه ښيګڼه وي او ترسره کوونکی يې هيڅ يوه دنيوي ګټه په نظر کې ونه نيسي بلکې مقصد يې يوازې او ېوازې دالله پاک رضا او خو شالي وي اسلام هغه د في سبېل الله په نوم يادوي د مثال په توګه که  تاسو په دې نيت خيرات کوئ چې هدف مو ورڅخه مادي او اخلاقي اعتبار ترلاسه کول  وي ستاسو دغه خيرات فى سبيل الله نه شميرل کيږي البته که چېرې ستاسو نيت له يو بې وزله انسان سره مرسته او د الله رضاحاصلول وي بیا نو فى سبيل الله ګڼل کيږي نو پر دې اساس دغه اصطلاح دهغو کړو وړو لپاره استعماليږي چې په اخلاص او له ټولو نفساني اغراضو څخه پاکه وي.

دانساني ژوند وروستى هدف دکايناتو د څښتن جل جلاله  له خوښۍ څخه پرته بل څه نه دى  د جهاد لپاره د في سبېل الله قېد ددې په  خاطر انتخاب شوی چې یو څو ک به  د ژوند په ډګر کې  د یوه نوي نظام د ټېنګښت په مقصد په پا څون لاس پورې کوي چې په دغه ستره سر ښندنه کې هېڅ نفسا ني هدف و نه لري. هېڅکله ېې هدف دانه وي چې کسری او قیصر له واکه  ګوښه او پخپله  کسری او قېصر جوړ شي  د هغه د مبارزې په اهدافوکې  به د مال ،شهرت اود جاه او  جلال د لاسته راوړلو هېڅ تصور نه وي دهغه دټولو  سرښندنواو کوښښونو یواځېنی مقصد به دا وي چې د الله  عز وجل د بندګانو په مېنځ کې یو عادلانه  نظام ټېنګ اوپه دغه کار کې ېې دالله عزوجل له رضا څخه پرته  بل هېڅ مطلب  نه وي.  قرآن عظيم الشان فرمايې : الذين  امنوا یقا  تلون فى سبيل الله والذين کفروا یقا تلون فى سبيل الطاغوت. دنساء سورې ٧٦ايات.

ژباړه :- مؤمنان دالله په لار کې جنګ کوي او کافران د شيطان او طاغوت په لاره کې .

دطاغوت مصدر له طغيان څخه اخیستل شوی دی چې له  حد څخه د تجاوز او تيري مفهوم افاده  کوي .هغه سمندر چې څپې يې له خپلې اندازې څخه راپورته شي تاسو واياست چې سمندر طغياني شوى . په همدې توګه هغه انسان چې له خپل مشروع او  روا حد څخه تيرى وکړي او ددغه هدف لپاره وسلې ته لاس وغځوي تر څو دانسانانو خداى جوړ شي او يا له خپلې برخې زياته ګټه واخلي . د دغه سړي دغه کار دطاغوت عمل او جګړه يې د طاغوت په لاره کې ده . د الله عزوجل په لار کې جنګيدل دا دي چې مقصدېې د قانون او عدالت تامين  وي،په خپله هم د الله عزوجل اطاعت ته سر ښکته کړي او په نورو خلکو هم دالله اطاعت ومني قرآن عظيم   الشان همدغه مطلب داسې روښانه کوي :

((تلک الدارلاخرة نجعلها  ا للذين لايريدون علوا فى الارض ولافسادًا والعاقبة للمتقين )) «قصص ۸۳»

ژباړه : – داد اخرت کور موږ يوازې هغو خلکو ته ورکؤو چې په ځمکه کې د لويۍ او فساد هڅې نه کوي او وروستی  برى د پرهيزګارانو په برخه دى .  وروستنى برى يوازې هغه چاته په برخه کيږي چې له الله عزوجل څخه ويريږي په يو حديث شريف کې راغلي دي چې يوسړي  له رسول الله صلى الله عليه وسلم څخه وپوښتل چې دالله په لار کې د جنګ مفهوم څۀ شى دى ؟ يوسړى دمال او شتمنۍ په خاطر په جګړې لاس پورې کوي بل سړى د شهرت  لپاره جنګيږي. بل سړى د عداوت او شخصي دښمنۍ اويا دملي حمايې داحساس پر اساس جنګيږي . د دوئ له جملې څخه کوم يو فى سبيل الله جنګ دى ؟ رسول الله صلى الله عليه وسلم ورته په ځواب کې وويل : دغه يو هم فى سبيل الله نه دى فى سبيل الله جنګ هغه دی چې د الله د کلمې د لوړتيا په خاطر وي . په يو بل  حدیث کې راغلي دي چې که چېرې يوڅو ک له دښمن سره په جګړه لاس پورې کوي او په زړه کې يې داوښ تړلو رسۍ وي ثواب يې ضايع او برباد شُو، الله تعالى يوازې دهغه چا عمل قبلوي چې د هغه جلت عظمتۀ درضا په خاطر وي له هغه څخه يې هيڅ رنګ شخصي او يا ډله ایزې  ګټې په نظر کې نه وي . له همدې کبله د فى سبيل الله قيد د جهاد لپاره داسلام په رڼا کې خاص ارزښت لري . تشې هلې ځلې ، محنت او خواري په دنيا کې هر څوک سرته رسوي او هريو د خپل هدف په خاطر خپل ځواکونه په کار راولي خو بختور هغه دی چې د الله تعالی او د هغه د نازولي رسول له ارشاداتو سره سم خپلې هڅې او کوښښونه پر ځای او مثبت وکاروي . البته مسلمان ديوې ډلې نوم دى چې د هغې  انقلابي مفکوره به دا وي چې خپل ځان ، مال او هرڅۀ به په کار اچوي  او د نړۍ له سرکښو ځواکونو سره به په جګړه لاس پورې کوي تر څو مستکبر ځواکونه په ګونډو او دالله قانون په ځمکه کې جاري کړى شي،او هم دا د الله تعالی ځانګړی خطاب دی ریښتونو مجاهدینو ته چې تاسو تر هغه پورې وجنګېږئ چې په ځمکه کې فتنه پاتې نه شي او ټول دين د الله له پاره شي،نو د اسلام دښمنان په دې خبره باندې سره خلاص کړي چې جهاد یوازې د قتل او قتال په مانا نه دی،بلکې په جهاد کې بلا فلسفې نغښتي دي چې رڼې سترګې ور لره بویه،همدا رنګه مجاهدینو ته هم لازمه ده چې د شفقت او ترحم له لارې د خلکو زړونه مات او راجلب کړي،نه د زور او ځانښودنې په بڼه،مجاهد باید د مظلومو مؤمنانو له پاره یوه تګیه ګاه وي،مظلومان به ورباندې ویاړي.

پای.

په کابل ټکی کام نشر شوې مقالې ،لیکني اوشعرونه  د لیکوال خپل نظر وی د ادارې د نظرتوافق ورسره شرط نه دی تاسوهم موږته لیکني اوشعرونه په دې ایمیل ادرس راولیږئ    kabullnews@gmail.com

اړوند مطالب

ځواب دلته پرېږدئ

ستاسو برېښناليک به نه خپريږي. غوښتى ځایونه په نښه شوي *

Close