واحد فقیري
ورځني سیاسي نوټونه (۱۸۳)
واشنګټن پوسټ: د اشرف غني په حکومت کي روانه ګډوډي د ثبات په اړه اندېښنې زیاتي کړي دي
د واشګټن پوسټ معتبره اخبار د اګسټ پر ۲۷ مه باندي لیکي د جمهورریس غني په حکومت کي د ملي امنیت د مشاور ناڅاپه استعفاء او د امنیتي سکتور د دریو نور وزیرانو استعفاء په افغانستان کي د امریکا په زور د نصب سوي حکومت په مینځ کي د ژورو اختلافاتو او درزونو ښکارندوی دی. د امنیتي سکتور د ټاپو خلګو ناببره برطرفه کول د اشرف غني د حکومت انزوا او لړزانتوب ښيي.
واشنګټن پوسټ لیکي که څه هم مسکو د اشرف غني دا خواست ومنی چي د سپټمبر د څلرمي بین المللي کانفرانس وځنډوي، څو د کابل حکومت د خپل ګډون لپاره چمتوالی ورته ونیسي، خو د اشرف غني دې اقدام هغه زیاتېدونکي اندېښنې نه دي رفع کړي چي د هغه د لړزانه حکومت او امنیتي حالاتو په اړه راپورته سوي دي.
ورځپاڼه لیکي په متحده ایالاتو او کابل کي سیاسي تحلیلګران وايي چي د اشرف غني په حکومت کي موجوده ګډوډي او انارشي ښايي د ټرمپ اعتماد پر اشرف غني باندي لا کمزوره کړي، او واشنګټن ته دا باور ورکړي چي اشرف غني یو مطمین ملګری نه دئ، او د افغانستان د امنیتي وضعي د ښه کولو توان نه لري.
افغان تحلیلګر داود میر وايي،«په داسي حال کي چي د اشرف غني حکومت په ژور سیاسي بحران کي راګیر دئ، په عین زمان کي د جمهوري ریاست د انتخاباتو په باب جدي اندېښنې راولاړي سوي دي. د افغان په حکومت کي موجوده نفاق او درز په افغانستان کي د امریکا ستراتیژي د جدي خطرونو سره مخامخ کوي.»
امر الله صالح وايي،«غني یو ستره سرمایه له لاسه ورکړه. اتمر یو پوخ ستراتیژست وو، او د خپلو نقادانو سره ئې په حوصله برخورد کاوه. د غني په کمپ کي یو تمام عیار داخلي جنګ روان دئ. حال دا چي افغانستان یو با ثباته حکومت ته اړتیا لري. او یا لږ تر لږهدننه حکومت کي یو باثباته او منسجم ټیم ته ضرورت لري، خو همدااوس د غني حکومت د باثباته او مستحکم ټیم په فقدان ګرفتاره دئ.»
په واشنګټن کي، یو پخواني امریکايي دپلومات او د افغان د چارو ماهر وايي،«د غني د حکومت مشکلات خطرناکه او وخیم دي. د غني په حکومت کي زیاتېدونکې ګډوډي او انارشیزم به طالبان لا تشویق کړي چي مذاکراتو ته حاضر نه سي، او خپل جنګ ته دوام ورکړي. حالات نازک او لړزانه دي. د اتمر استعفاء دا وښوده چي په حکومت کي بحران هر اړخېز او عام دئ. اشرف غني مجبوره وو چي د زیاتیدونکي خراب امنیتي حالاتو لپاره څه وکړي. مګر د دې پر ځای چي یو باتجربه شخص مقرره کړي، غني خپل یو وفاداره شخص مقرره کړ. د غني دا اقدام ښايي د هغه حکومت نور هم تضعیف کاندي.»
واشګټن پوسټ کاږي د غني د حکومت په امنیتي سکتور کي روان بحران په داسي وخت کي پېښ سو چي د ټرمپ حکومت د افغانستان لپاره نوی قومندان مقرره کړی دئ. دغه راز، ویل کېږي چي ټرمپ ښاغلی خلیلزاد د افغانستان لپاره خپل خاص استازی نومولی دئ. ورځپاڼه لیکي دا تغییرات به حتما د افغانستان پر روان حالاتو او د سولي پر مذاکراتو باندي اثر وښندي، په تېره بیا اوس چي روسیه هم پدې باره کي فعاله سوې ده، او په پاکستان کي نوی حکومت د عمران خان په مشرۍ جوړ سوی دئ.
— Turmoil in the Afghan government’s security team raises worries about stability
واحد فقیري په کال ۱۹۶۲ کي په کندهار کي زېږېدلی دی. په کال ۱۹۸۰ کې د کندهار د احمد شاه بابا له لېسې څخه فارغ شوی دی. عالي تحصیلات یې په متحده ایالاتو کي کړي دي، او د امریکن پوهنتون او جورج مېسن پوهنتون څخه په سیاسي علومو کي درې ډیګرۍ لري. څو کاله یې د امریکا ږغ سره د خبریال په توګه کار کړی دی. څو کاله یې د پښتو د ژبي په برخه کي استادي کړې ده. درې کتابونه یې په پښتو ترجمه کړي دي. اوس د څو راډیوګانو او تیلویزیونو سره د سیاسي مبصر په توګه همکاري کوي. او وخت نا وخت یې سیاسي تبصرې د افغانانو په مختلفو ویب سایټونو کي خپرېږي.
