د ننگرهار هوايي ډگر مې څو کاله مخکې لیدلی و. گرد چاپېره ترې اغزن سیم تاو شوی و او د جلال اباد ـ تورخم سړک خوا ته یې غټ ـ غټ کانکرېټي دېوالونه کېښودل شوي وو. پټې کمرې یې سړک خوا ته لگولې وې او په پښتو او انگلیسي ژبو پرې لیکلي شوي وو «دلته انځور اخیستل منع دي» هغه وخت هم پکې امریکایان په ځینو برجونو کې ښکارېدل او تیاره په ماشه سپاره به ناست وو.
پروسږکال کابل کې مې له یوه داسې کس سره شپه شوه، چې څو کاله یې د ننگرهار هوايي ډگر کې دنده اجراء کړې وه. هغه ویل په دغه هوايي ډگر کې داسې ځایونه شته، چې هلته افغان پوځیان نه پرېښودل کېږي او یوازې امریکایان ورځي. حتا لوړ پوړي افغان نظامي ـ ملکي چارواکي هم هغو ځایونو ته نه پرېښودل کېږي. ده د ننگرهار د هوايي ډگر د نه ملکي کولو یو علت داښوده، چې امریکایان یې نه غواړي، چې دلته د خلکو بېروبار ډېر شي او په اصطلاح د کاسې لاندې نیم کاسه حتماً شته.
د ننگرهار هوايي ډگر ډېره سیمه لاندې کړې او فکر کوم د زرگونه خلکو ځای کول په کې اسانه دي. ځینې انتونونه هم پکې فعال دي او خلک نه پوهېږي، چې دغه انتنونونه څه کار کوي؟ ځینې وايي، امریکایان د دغو انتنونو په وسیله د خلکو خبرې اوري، اوس وايي، چې د داعش د راډیو انتن هم همدلته دی؛ ځکه په ننگرهار کې له ټولو خصوصي او دولتي راډیوگانو دغه راډیو ښه اورېدل کېږي او په لرې پرتو سیمو کې هم ښه کار کوي.
ما تېره اوونۍ هم ویلي وو، چې امریکایان د داعشیانو پر مټ غواړي ننگرهار دویم حُمص او درېیم موصل کړي. کېدای شي ځینو خلکو پرې باور نه وي کړی، خو له تېرې یوې میاشتې راهیسې له ننگرهار هره ورځ حتماً د یوې امنیتي پېښې راپور ورکول کېږي او پړه یې داعش مني. داعشیان امنیتي ځایونه نه په نښه کوي، بلکې ټولې ملکي ادارې په نښه کوي. کله د نرسانو روزنځای ته ننوتي وي، کله پر ښاري مدیریت برید کوي، کله یې کوم پوهنتون پسې راخیستي وي او پرون خو یې د کډوالو او بېرته راستېدونکو چارو پر ریاست برید کړی و. دغه ادارې نظامي نه دي. ښوونیزې ادارې تل بې پرې وي او د جگړې ښکېلې غاړې دغو ادارو ته درناوی لري؛ خو یوازې وحشي صفته انسانان مدرسې بمباروي او ښوونځي سوځي.
څو میاشتې وړاندې په ولسي جرگه کې د ننگرهار استازي حاجي حضرت علي وویل، چې داعشیان د ننگرهار په قول اردو کې روزل کېږي او ټوله روزنه یې امریکایان کوي. د مشرانو جرگې رییس فضل الهادي مسلمیار یې مالي او نظامي ملاتړ سربېره په خپلو موټرو کې تر مهمو ځایونو رسوي او د امریکا بې پېلوټه الوتکې یې څارنه کوي. دا یوازې زه نه وایم، بلکې که له هر ننگرهاري پوښتنه وکړي، چې داعشیان څوک دي او څوک یې ملاتړ کوي، نو ټول به درته ووايي«امریکایان» دي او د امریکا په شان له خلکو سره چال چلند کوي، چې د زړه سوي په نامه هېڅ نه پېژني او ټول خلک ورته «مباح الدم» ښکاري.
په افغانستان کې د امریکايي ځواکونو عمومي قومندان جنرال نېکلوسن په ښکاره وايي، چې داعش غواړي ننگرهار خپله پلازمېنه وگرځوي، نو د نېکلوسن د دې بربنډې خبرې واقعیت خپله څرگندېږي، چې دوی د چا په ملاتړ غواړي ننگرهار خپله پلازمېنه کړي؟ ایا د زرگونه امریکایانو په شتهوالي کې دومره لږ خلک نه مهار کېږي، چې سیمه یې معلومه وي او په یوه ورځ د ځمکې له سره ورکېدای شي؟
تاسې خو په تېره اوولس کلنه جگړه کې تل وايئ، چې طالبانو ماتې خوړلې، نور د جگړې وسه نه لري، پر طالبانو به مذهبي فشار ډېر کړو، د سولې خبرې باید له افغان دولت سره وکړي. یوه ورځ مو هم ونه ویل، چې طالبان غواړي ښارونه سقوط کړي، طالبان هره ورځ نوې سیمې تر واک لاندې کوي، زرگونه جنگیالي لري، له اردو او پولیسو یې پرمختللې وسلې ترلاسه کړي، بلکې د طالبانو د زوال او د خپلې بریا خبرې کوئ؛ خو داعش ته دومره تبلیغ کوئ، چې ننگرهار د ستاسې په موجودیت کې خپله پلازمېنه گرځوي. دغه خبره خلکو ته ځکه عادي ده، چې داعش په عراق کې هم د ستاسې په موجودیت کې موصل خپله پلازمېنه اعلان کړې وه.
بې له شکه د ننگرهار امنیتي ځایونه د داعشیانو روزنځایونه دي، ځکه د ننگرهار والي په خپله وايي، چې د داعشیانو په درملنه کې سستي مه کوئ، بلکې په پرمختللیو وسایلو یې درملنه وکړئ. ننگرهاریانو ته پکار ده، چې لومړی د امریکایانو پر ضد عمومي پاڅون وکړي او بیا داعشیان د ننگرهار له خاورې اوباسي او د کونړ سیند ته یې وروغورځوي، که نور څه نه شي کولی، نو پر مرکزي حکومت دې فشار راوړي او د کابل ـ جلال اباد لاره دې ترې یوې اوونۍ وتړي، تاسې بیا وگورئ چې مرکزي حکومت څنگه رام کېږي. که شماليوال بندرونه تړلی شي، تاسې هم د تورخم بند وتړئ او مرکزي حکومت ته له مالیې ورکولو انکار وکړئ. له هرې ورځې وژل کېدا یوه ورځ مرگ ښه دی.
