(کابل ټکی کام ۱۳۹۷ وږی ۲۶)
نن د سولې او نجات شورا په نوښت په پلازمینه کابل کې د سولې په تړاو یوه لویه غونډه ترسره شوه چې په کې علماؤ، سیاسي څیرو د احزابو غړیو، د ولسي جرګې وکیلانو او د مدني ټولنو فعالانو ګډون کړی و.
په غونډه کې د سولې په راوستلو، د بهرنیانو د وتلو په ګډون په ګڼو مهمو موضوعاتو بحث وشو.
د غونډې په پریکړه لیک کې بهرنیان د روانې جګړې اصلي عامل وبلل شو او له هغوی وغوښتل شول چې باید په سملاسي ډول خپل “اشغال“ ته د پای ټکی کیږدي.
دغه راز له طالبانو وغوښتل شول چې د بهرنیانو تر وتلو وروسته دې له افغان حکومت سره یوه بین الافغاني تفاهم ته ځان ورسوي.
په غونډه کې په افغانستان کې د بهرنیو هیوادونو پر مداخلو هم اندیښنه وښودل شوه او ترڅنګ یې ګډونوالو د ملګرو ملتونو نړبواله شورا وهڅوله چې باید په افغانستان کې د سیمیزې اجماع لپاره کار وکړي.
همداراز له امریکا وغوښتل شول چې د سیمې له هیوادونو سره کوم اختلافات لري هغو ته دې د افغانانو د جګړې په بیه تداوم نه ورکوي.
جهادي مشر استاد زمان مزمل وویل “خلک په غاښ کې د غوښې کوچنۍ زره نشي زغملای چې يو بیرونی شی دی نو دا ملت به څرنګ دا زرګونه پردي عسکر په خپل کور کې وزغمي“
د نوموړي په خبره ټول ملت خو له اوله د بهرنيو ځواکونو مخالف و او نن خو حضرت صبغت الله مجددي غوندې شخص هم د بهرنيو خلاف چيغې وهي نو تر دې بل مناسب فرصت به څه وي؟
مزمل زیاته کړه، طالبانو ته پکار ده چې د دې معضلې حل لپاره خپلې ډیپلوماتیکي هڅې ګړندۍ کړي
دغه راز قانون پوه ګل الرحمن قاضي وویل “د افغانستان د علماوو سر تاسري شورا او استادانو په استازولۍ مو د سولې اړوند بحث کې له هر چا سره د طالبانو او بهرنيو هېوادونو استازو په ګډون خبرې وکړې او ټولو زموږ هڅې وستایلې او د مرستې ژمنه یې وکړه.
واحد کس چې نه یې موږ سره د ليدو وخت راکړ او نه ملاتړ٬ هغه داکتر اشرف غنی و.“
د غونډې پریکړه لیک چې کابل ټکي کام ته رسیدلی
۱ لومړی :د بهرنیو قوتونو وجود په هیواد کې د زیاتو مشکلاتو سبب ګرځیدلی، نه یواځې داچې روانې جګړې ته یې زمینه برابره کړې بلکه د وضعیت د بحران لامل جوړ شوی؛ بنأً د یوه منظم مهال ویش له مخې باید له افغانستان څخه د نړیوالو ځواکونو د وتلو نیټه اعلان او په همهاله توګه باید یو بین المللي تضمین ورکول شي.
۲ دوهم :د ملګرو ملتونو له سازمان څخه غواړو چې د تلپاتې سولې پخاطر او د بهرنیو لاسوهنو د مخنیوي په موخه دې یوه سیمیزه اجماع دایره او د افغانستان د خلکو له ملي تصامیمو دې ملاتړ وکړي.
۳ دریم: د افغانستان له ټولو ولسونو په ځانګړې توګه د جګړې له ښکیلو لوریو جداً غوښتنه کوو چې له هر هغې وینا او کړنې څخه چې په هیواد کې د اختلافاتو د زیاتوالي ، د سؤ تفاهم د رامنځته کيدو او د جګړې د شدت لامل ګرځي، ډډه وکړي او په عوض کې یې له سړې سینې، تیریدنې او یو د بل منلو څخه کار واخلي او د عادلانه او تلپاتې سولې او د ملي یووالي د ساتلو لپاره د اسلام د مبین دین په رڼا کې هڅې وکړي.
۴ څلورم: د قانوني مدیریت د رامنځته کیدو او د یوه توانمند هیواد درلودلو لپاره اړینه ده چې یوه ټول شموله، مسؤلیت مننوکې او ځواب ورکونکې اداره، چې د ملت د واقعې ارادې تمثیل په کې شوی وي، د ملي اجماع یا لویې عنعنوي جرګې له لارې د یوه عملي او منل شوي میکانیزم له لارې رامنځته شي، ترڅو د نظام اساسي ستونزې معلومې او په ښه توګه اجراء کړي
۵ پنځم: د خلاصون لار شورا باید یو باصلاحیته پلاوی وټاکي ترڅو د جګړې له ښکیلو لوریو، جهادي تنظیمونو، سیاسي احزابو او ټولو مؤثرو بنسټونو سره د یوې عادلانه سولې په راوستو کې مذاکرات وکړي ترڅو یوه ښه تفاهم ته ورسیږي
