کابل.کام – لېندۍ ۲مه، ۱۳۹۷:
د امریکا ولسمشر ډونلډ ټرمپ افغانستان ته د خپل ممکنه سفر کولو په اړه خبر ورکړی دی.
د رویټرز اژانس د خبر له مخې، ښاغلي ټرمپ په افغانستان کې له مېشتو امریکايي پوځیانو سره تر ټلفوني خبرو وروسته، په افغانستان کې د امریکا د هوايي ځواکونو یوه دنده ترسره کوونکي جنرال ته ویلي چې امریکا ته ”ستاسې تر راتلو وروسته او یا ښايي هلته په افغانستان کې درسره وګورم. معلومه نه ده چې څه به پېښ شي.“
ټرمپ تر دې وړاندې له خبریالانو سره په وروستیو مرکو کې ویلي چې جنګي سیمو ته یې سفرونه پلان شوي، ”خو د امنیتي مشکلاتو له امله یې نېټه نشي په ډاګه کولای.“
د روانې نومبر میاشتې په ۱۹مه، امریکایۍ واشنګټن پوسټ ورځپاڼې د امریکايي چارواکو له خولې لیکلي و چې ټرمپ غواړي افغانستان او عراق ته سفر وکړي – که داسې وشي، دا به لومړی ځل وي چې ټرمپ له خپل هېواده بهر له دېره امریکايي عسکرو سره لیدنه کوي.
جنګي سیمو ته د ولسمشرانو سفرونه زیاتره وختونه پټ ساتل کیږي، یوازې هغه وخت یې اعلان کیږي کله چې هغوی له الوتکې کښته شي، او کله ناکله بیا هغه وخت اعلانیږي چې له سیمې ووځي.
د امریکا پخواني ولسمشر، جورج ډبلیو بوش، چې د افغانستان جګړه یې پیل کړه، د خپل واک پر مهال دوه ځله افغانستان ته سفر کړی و. تر هغه وروسته، بارک اوباما څلور ځله افغانستان ته راغلی و.
پر ټرمپ نیوکه کیږي چې له هېواده بهر له خپلو دېره سرتېرو سره نه ګوري، خو د هغه مرستیال، مایک پنس، په تېره ډسمبر میاشت کې، د خپلو سرتېرو د لیدلو لپاره په نااعلان شوي سفر باګرام هوايي ډګر ته راغلی و.
د سپیني ماڼۍ یوې سرچینې واشنګټن پوسټ ته ویلي چې ټرمپ پر خپل سر ویریږي، ځکه جنګي سیمو ته سفر نه کوي، ”ټرمپ له جنګي شرایطو وېره لري او ډارېږي چي یو څوک به یې ووژني.“
افغانستان ته راتلونکي امریکايي چارواکي کله ناکله د طالبانو له توغندیزو بریدونو سره مخ کیږي. په تېر ۲۰۱۷ز کال کې، د امریکا دفاع وزیر، جېمز مټیس، د کابل په هوايي ډګر کې له یوه توغندیز برید سره مخ شو، خو زیان ورته وانه وښت. د مټیس تر سفر یوه میاشت وروسته، د هغه وخت د امریکا د بهرنیو چارو وزیر، ریکس ټېلرسن، په پټه افغانستان ته راغلی او د امنیتي ستونزو له امله یې، د دې پر ځای چې پخپله د ولسمشر اشرف غني لیدلو ته ارګ ته ورشي، هغه باګرام هوايي ډګر ته وروغوښت.
ټرمپ په تېر ۲۰۱۷ز کال کې، د افغانستان لپاره خپله سټراټيژي اعلان کړه، چې تر دې دمه یې، د امریکايي چارواکو په خبره، کومه د پام-وړ لاسته راوړنه نه ده درلودلې.
ښاغلی ټرمپ پر افغانستان او عراق د امریکا یرغلونه ”له یوې مخې شرم“ بولي. امریکايي چارواکي وايي چې نوموړی د افغانستان د جګړې ژر تر ژره پای ته رسېدو ته بې زغمه شوی دی.
له همدې امله، په دې وروستیو کې د ټرمپ په امر، د افغانستان لپاره د امریکا تازه ټاکل شوي ځانګړي استازي، زلمي خلیلزاد، له طالبانو سره مخامخ ابتدايي خبرې پیل کړې، او د سولې مذاکراتو په تړاو یې بېلابېلو هېوادونو ته سفرونه کړي دي.
طالبانو له زلمي خلیلزاد سره لیدنې تایید کړې، خو وايي دا ابتدايي لیدنې دي او تر دې دمه کومه هوکړه نه ده پکې شوې.
بل خوا، ولسمشر اشرف غني د طالبانو او امریکا د مخامخ خبرو پر پیلېدو اندېښنه ښوولې، او له امریکايي چارواکو یې ګیله کړې چې دئ یې له جریانه خبر نه دی ساتلی.
ښاغلي غني په دې خبرو کې د ځان شریکو په موخه، د سولې د بورډ په نوم، یوه ۱۱ کسیزه ډله ټاکلې څو له طالبانو سره خبرې وکړي – طالبانو تل ټینګار کړی چې له هېواده د امریکايي ځواکونو تر وتلو پورې له افغان حکومت سره خبرې نه کوي، ځکه ”هغوی د امریکا ګوډاګیان دي. “
اوس مهال په افغانستان کې شاوخوا ۱۴ زره امریکايي عسکر مېشت دي.
