سرچینې: افغان حکومت پاکستاني سوداګرو سره د ډبرو سکرو د بیو په کمولو توافق کړی

کابل ټکی کام (پنجشنبه، ۱۶ وږی، ۱۴۰۲ل)

د ډبرو سکرو صادرولو لپاره افغانستان لپاره پاکستان یو ښه ګټه ور مرکز دی
پاکستان رسنۍ وایي، چې په دې وروستیو کې د افغانستان اسلامي امارات مشرانو د پاکستان د سوداګرۍ خونې له غړو سره موافقه کړې چې د ډبرو سکرو په صادراتو به مالیه کمه کړي چې د افغان حکومت له لوري دا هڅه د هرکلي وړ ده.

پاکستان د افغانستان د ډبرو سکرو لوی واردونکی دی او پاکستان ته د ډبرو سکرو صادرات د افغانستان لپاره د عاید یوه مهمه ګټه بلل کېږي.
افغان حکومت د مالیه په لړ کې 160 ملیون ډالر ترلاسه کړي ،دا درې چنده ګټه ده چې پخوانۍ اداره یې توان نه درلود کوم چې د نړیوال بانک په راپور کې هم ورته اشاره شوې ده.
پاکستان هره ورځ ۲۵۰۰۰ ټنه سکاره واردوي چې دا د افغانستان اقتصاد په قوي کولو کې مهم رول لوبوي.

په خوا د ډبرو سکرو د کانونو مالیه د ۲۰۲۲ کال د جولای په میاشت کې ۱۲۰۰ افغانۍ وه، چې ۲۵۰۰ افغانیو ته لوړه شوه او په دې وروستیو کې ۲۲۰۰ افغانیو ته کمښت اعلان شو.

سربیره پردې ګمرکي محصول چې کله $ 45 ته له $ 30 څخه لوړ شو نو د ډبر په اخستلو کښې کمې مخې ته راغلو ولې چې دا نرخ د بین المللي معیار مطابق نه وو.

د افغانستان حکومت اوس دا نرخ د بین المللي معیار مطابق 30 ډالرو ته راټیټ کړی دی.

د پاکستان لپاره، ډبرو سکرو د 2023-24 مالي کال کې د تولید شوي ټول بریښنا 16٪ کې د پام وړ برخه اخیستې، چې اندازه یې 129,591 میګاواټه کېږي خو د افغان حکومت دغه پرېکړه ښايي د انرژۍ په سکټور کې د پام وړ اغېز ونه کړي.

د پام وړ، د بریښنا ملي بریښنا تنظیم کونکي اداره (NEPRA) یوازې د افغانستان د ډبرو سکرو اخیستلو اجازه ورکوي که چیرې د ځمکې قیمت د نورو سرچینو څخه د وارد شوي سکرو په پرتله ټیټ وي.

د پاکستان سره د ډبرو سکرو په سوداګرۍ کې، افغانستان د لاندې دلایلو له امله د ګټونکي حالت کې دی.
د افغانستان د ډبرو سکاره د نورو انتخابونو لکه سویلي افریقا (GCV) سره سمون نه خوري او ټیټ کیفیت لري.

د افغانستان حکومت د ډبرو سکرو ټولو افغان سوداګرو ته قراردادونه ورکوي چې په دې معنی چې د هر قرارداد ګټه افغانانو ته رسیږي.

کاري فرصتونه
افغان سوداګر د ډبرو سکرو د استخراج لپاره افغان کارګر استخداموي.

د افغانسنان لپاره مالیې ګټې
د ډبرو سکرو بار وړونکي لارۍ پاکستان ته د ننوتلو لپاره افغان حکومت ته مالیه او صادراتي محصول ورکوي په پای کې د پاکستان خصوصي سکتور هم افغانانو ته د ډبرو سکرو د اخیستلو لپاره پیسې ورکوي او افغانستان څخه د ډبرو په اخیستلو د افغانستان په اقتصاد ښه کولو کې رول لوبوي.

په داسې صورت کې چې پاکستان د ډبرو سکرو اخستلو لپاره تر نورو ارزانه او ښه کیفیت انتخابولو ته مخه کړي، تر ټولو لوی زیان به افغانستان ته وشي ځکه چې IEA د 2021 کال د اګست له 15 راهیسې 2 میلیونه ټنه سکاره پر پاکستان پلورلي دي چې د افغانستان اقتصاد ته په ملیونونو روپو ګټه ورکوي.

د پاکستان سره د ډبرو سکرو په سوداګرۍ کې کمښت به د افغانستان په اقتصادي دوره کې د عامو افغانانو په ګټه ډیر اغیز ولري، ځکه چې ډبرو سکرو د IEA لپاره ترټولو لویه ګټه او عواید دي.

په افغانستان کې د نړیوال بانکي چینلونو د فعالیت د نشتوالي له امله، پاکستان ته د ډبرو سکرو صادرات د افغان عرضه کونکو لپاره د عاید یوه مهمه سرچینه ده ځکه چې دوی نشي کولی په مؤثره توګه له کوم بل هیواد سره تجارت وکړي.

د 2023 مالي کال په لومړۍ ربع کې، پاکستان د افغاني محصولاتو لپاره ترټولو لوی صادراتي ځای پاتې شوی (پاکستان ته د صادراتو 60٪). د ډبرو سکرو په بیه کې ثابت بدلون کولی شي د دوو ګاونډیو هیوادونو ترمنځ د سوداګرۍ عمومي راشن ګډوډ کړي.

د نړیوال بانک د افغانستان د اقتصادي څارنې د راپور له مخې، د ۲۰۲۳ مالي کال په لومړۍ ربع کې، ۱۱۱.۶ میلیونه ټنه سکاره پاکستان ته صادر شوي دي.