راپورتاژ: الماس خدرخېل— په لومړيو کې د ولسي جرګې د ټاکنو له لومړي ليست څخه پنځه دېرش نوماندان وويستل شول چې د يو شمير ولايتونو د ټاکنو سيمه ييز دفترونه يې وتړل او د ټاکنو کمېسيون په وينا د انتخاباتو چارې يې له خنډ او ځنډ سره مخ کړې.
له هغې وروسته د سياسي ګوندونو اييتلاف غوښتنه وکړه چې ټاکنې دې په بایومټريک سستم وشي، پر ټاکنو څارنه، دغه کمېسيون کې د حکومت مداخلې نه کول او یو لړ نور وړانديزونه هغه څه دي چې د ټاکنو د ځنډېدلو ګواښ يې رامنځته کړی دی.
د ټاکنو له ليست څخه د ايستل شويو نوماندانو پلويانو په لوګر، ننګرها، کابل، پکتيا، بلخ او يو شمير نورو ولايتونو کې د سيمه ييزو ټاکنیزو دفترونه وتړل او ورسره سم د ټاکنو کمېسيون وياند او کمشنر حفيظ الله هاشمي وويل: ” که د اعتراض کوونکو لاريونونه او ولايتي کمېسيون دفترونه څو ورځې نور هم تړلي پاتې شي ښايي ټاکنې پر خپل وخت ترسره نه شي”.
له هغې وروسته دا دی يوځل بيا د سياسي ګوندونو پلويانو له تيرو څو ورځو راهيسې په هرات، کندهار ، بلخ او تيره ورځ په ننګرهار کې د ټاکنو کمېسیون د دفترونو دروازې قلف کړي دي.
دغه راز د ياد ګوند پلويانو ګواښ کړی که غوښتنو ته يې مثبت ځواب ورنه کړل شي په راتلونکي کې به د نورو ولايتونو سيمه ييز دفترونه هم وتړي.
د بلخ پخواني والي او د “لوی ملي اييتلاف” غړي عطا محمد نور ګواښ کړی او په هرات کې يې د اييتلاف پلويانو په نيول کېدو غبرګون ښودلی په وينا يې (حکومت د څو تنو موټرسيکل سپرو طالبانو مخه نه شي نیولی، د خلکو د پراخ زور سره به څنګه زوازمايي وکړي).
نور ګواښ کړی، که د اييتلاف نيول شوي غړي ژر پرېنښودل شي نو چې هرڅه پېښ شول مسؤليت به يې د حکومت پر غاړه وي.
هغه ويلي، د خپلو غوښتنو تر پوره کې به کلک ولاړ وي او هيڅوک به يې مخنيوی ونه کړي.
دا په داسې حال کې ده، چې څو ورځې مخکې د جوزجان اوسېدونکو، د جنبش ګوند پلويانو او قومي مشرانو په يوې غونډه کې د جوزجان او څو نورو ولايتونو امنيتي وضعيت د اندېښنې وړ وباله او ګواښ يې وکړ (کهچېرې د شمالي ولایتونو امنیتي وضعیت کې ښهوالی رانهشي؛ را روانې ټاکنې به تحریم کړي.)
دغه راز وړمه ورځ د جنبش ګوند هم وویل، چې شمالي نا امنیه دی او په دغسې وضعيت کې په شمالي ولايتونو کې د ولسي جرګې او ولسواليو شوراګانو ټاکنې نا ممکن دي.
جنبش ګوند ويلي، کندوز، تخار، جوزجان، بدخشان او سرپل ولايتونو کې امنيتي وضعيت تر بل هر وخت زيات خراب دی او انديښنه ده چې راتلونکې ټاکنې به په دغو ولايتونو کې ترسره نشي.
تر دې وړاندې هم د ټاکنو کمېسیون د یادو او نورو ګڼو ستونزو له امله د ټاکنو د ځنډولو ګواښونه کړي خو وړمه رځ د ټاکنو کمېسيون وياند او کمشنر حفيظ الله هاشمي وويل، په هغه ولايتونو کې به ټاکنې وځنډوي چې دفترونه يې تړل شوي وي.
د افغانستان د ټاکنو کمېسيون وايي، که روان وضعيت همداسې دوام پيدا کړي ښايي پر خپل وخت ټاکنې ترسره نه شي.
د ټاکنو کمیسیون د یو لړ ستونزو له امله له وړاندې په غزني ولایت کې د ولسي جرګې ټاکنې ځنډولي دي.
ټاکل شوې ده چې د روان کال د تلې مياشتې په اته ويشتمه نيټه د ولسي جرګې او ولايتي شوراګانو ټاکنې ترسره شي.
خو په عين حال کې د افغانستان لپاره د ملګر ملتونو د سرمنشي ځانګړی استازی تاداميچي ياماماتو وايي، په افغانستان کې د ټاکنو کمېسيون او سياسي ګوندونو تر منځ د مخ پر زیاتېدونکو اعتراضونو او دفترونو تړل کېدو له کبله ښايي ستونزې زياتې او دغه ټاکنې له خنډ سره مخ شي.
نوموړي د سياسي ګوندنو او ټاکنو کمېسیون د مشکل د هواري ښه لاره خبرې اترې وبللې خو زياته يې کړه چې په دغه هېواد کې امنیتي وضعيت د ټاکنو لپاره يو بل ستر خنډ دی.
دا ټولې اندېښنې او مسلې هغه څه دي چې د شنونکو په باور ښايي سږ کال پارلماني ټاکنې وځنډول شي زياتوي چې حکومت هم غواړي په ټاکنيزو کمېسيونونو کې په مداخلې سره خپل واک وغځوي او دغه ټاکنې ولسمشريزو ټاکنو سره يوځای ترسره کړي.
