لیکوال ✍️: سعید جواد
څه یوه چالاکي چې د حماس مشرانو وکړه. د اور یو توپ یې د ټرمپ او نتنیاهو پښو ته غورځولی دی. ټرمپ نشي کولی چې دا ځل په اسانۍ له خپلې طرحې وګرځي.
نتنیاهو او ټرمپ د حماس مذاکراتي ټیم دا ځل یوې بندې کوڅې ته را ننویستي دي؛ که بیرته د سولې او اوربند له طرحې په شا ګرځي، مجبور دي چې خپل پاتې یو سلنه باور له لاسه ورکړي. خو که د حماس د اور توپ له پښو لېرې ونه غورځوي، ژر ده چې د دوی د واکمنۍ لویه چپنه د دوی له پښو اور واخلي.
ټرمپ او نتنیاهو لومه جوړه کړې وه چې ممکن حماس د اوربند طرحه رد کړي او له دې لارې به دوی ته د حماس پر ضد د یو پراخ رسنیز پروپاګند زمینه برابره شي؛ خو حماس دغسې ونکړل.
خپل ټول شرطونه یې د ټرمپ په طرحه کې ځای پر ځای کړل؛ د سیاست د لوبې ټړلې دانې یې هغه ځای کې کېښودلې چې غوښتل یې. نړۍ ته یې وښودله چې موږ جګړه نه غواړو، مونږ چمتو یو چې روانه ټول وژنه ودریږي؛ خو نتنیاهو او امریکا یې نه غواړي.
نتنیاهو او ټرمپ اوس په یوه بله ازموینه کې دي: یا به د حماس طرحه مني، او یا به ټوله نړۍ او بشري سازمانونه د دوی ګریوان ته لاس اچوي چې د روانې ټول وژنې لاملونه تاسې یاست. حماس خپل ولس او نړۍ ته پیغام لېږدوي: مونږ که د جګړې په ډګر په دوه کالو کې مات نه شولو، د مذاکراتو په مېز هم ماتې نه خورو. بې غمه اوسئ؛ وسله د تسلیمولو شی نه وي، بلکه د مقاومت او جګړې لپاره وي.
یوه لاره پاتې ده: یا به نتنیاهو او غربي هیوادونه د حماس له لورې تایید شوې طرحه قبلوي، او یا به د اروپا او امریکا له سترو ښارونو د لاریونونو یو ستر توپان راالوځي. داسې توپان چې هیڅ اروپایي دولت به یې مهار نه کړای شي. دا به د اقصی د برکتي توپان یوه بله خطرناکه څپه وي.
که جګړه ونه دریږي، بیا به مدیترانه کې له اروپا او آسیا سلګونه او زرګونه کښتۍ د غزې د محاصرې د ماتولو لپاره راځي. که جګړه ونه دریږي، بیا به سلګونه اسرائیلي اقتصادي برانډونه سقوط وکړي. بیا به ګڼ دولتونه تجارتونه ځنډوي. بیا به دولتونه د وسلو تړونونه لغوه کوي. بیا به د اسرائیلو تابعیت لرونکي لوبغاړي د لوبو له نړیوالو پلیټفارمونو وشړل شي. بسا به اسرائیلي سیلانیان د سمندرونو له غاړو او سیاحتي سیمو په منډه وي، او تر شا به یې ملتونه د ازاد فلسطین شعارونه زمزمه کوي.
نو حماس د خپلې پیاوړې ډیپلوماسۍ او سیاسي بصیرت په مټ ثابته کړه چې دوی د جګړې د ډګر په څېر د ډیپلوماسۍ او سیاسي لوبو قوي لوبغاړي هم دي. که سیاست د شطرنج لوبه وي، نو نتنیاهو او ټرمپ هم له کمزورو رقیبانو سره نه دي مخ، بلکه داسې رقیبانو ته د مقابلې لپاره میدان ته ورښکته شوي دي چې هر ګام یې د لومې او ځېرکتیا یو جلا باب دی.
