د ملي یووالي حکومت بنسټ هم په معامله کولو کېښودل شو. غني ټاکنې گټلې وې؛ خو د عبدالله عبدالله گواښونو ته ټینگ نه شو او حکومت یې ورسره نیمايي پر نیمايي ووېشه. اشرف غني، عبدالله، حامد کرزي، جانکېري، جنیزمکنگهم او نورو په گډه د امریکا په سفارت کې د اوسني حکومت بنسټ کېښود او پر اساسي قانون یې معامله وکړه.
له هماغې ورځې راهیسې حکومت پر معاملو روان دی. دواړو ملت ته ډېرې غوړې ژمنې ورکړې وې؛ خو تراوسه یې یوه ژمنه هم پر ځای نه کړه؛ بلکې هره ورځ حکومت د مرگ له گواښ سره مخ کېدونکی دی.
په تېرو درېیو کلونو کې عبدالله عبدالله د اشرف غني سلگونه فرمانونه رد کړي. د غني په لاسلیک مقرر شوي مامورین یې گوښه کړي. نیم وزیران د اشرف غني په برخه کې رسېدلي او نیم د عبدالله عبدالله. ولایتونه هم وېشل شوي، لوړې څوکۍ، لاسلیکونه، سفرونه، کتنې، اعلامیې، خواخوږي، غندنې، ویرنې او باالاخره هر څه پنځوس پر پنځوس وېشل شوي او اشرف غني د عبدالله په مخ کې اوف هم نه شي کولی او نه یې بې اجازې یو څوکیدار له دندې گوښه کولی شي.
د تېرې شنبې پر ورځ حکومت د پنځو ولایتونو والیان بدل کړل؛ خو د سمنگان والي عبدالکریم خدام د ارگ فرمان وننگاوه او د خپلې دندې پرېښودو څخه یې انکار وکړ. وروسته دغه غږ جمعیت گوند هم بدرگه کړ او د نوموړي پر خپله دنده پاتې کېدو یې وویل. خدام هم وویل، چې د جمعیت له پرېکړې د بل چا پرېکړه نه مني؛ ځکه دی د جمعیت گوند په امر او د ترکمن قوم په استازیتوب د سمنگان والي مقرر شوی او د هماغوی په خوښه به ولایت پرېږدي.
د معاملو حکومت سمدلاسه معامله وکړه او عبدالکریم خدام یې د سولې عالي شورا مرستیال کړ او د ولسي جرگې د مشر ورور عبدالطیف ابراهیمي یې نن د سمنگان والي مقرر کړ.
نن په رسنیو کې گرمه موضوع د نوموړي د ټاکل کېدو وه او د ارگ خیاطانو ته نن ځمکې ځای نه ورکاوه؛ ځکه د ولسمشر فرمان پر ځای شوی و. خو دا هېچا ونه ویل، چې دغه والي پرون څه وویل او حکومت کومه معامله ورسره وکړه؟ او که د حکومت په زور له دندې گوښه کړ؟
د حکومتونو چارواکي بدلېږي رابدلېږي؛ خو د نظام ستنې باید ونه نړول شي. جمعیت گوند او شمال ټلواله د همدغه برخه وال نظام بېخونه کاږي، چې راتلونکي نسلونه به یوازې افسوس کوي او قبرونه به یې پر ډبرو ولي.
اشرف غني د واک تږی و او دغه تندې ته یې له ډېر وخته منتظر و. ده د ولسمشرۍ له پاره هر څه تېر شو؛ خو دغه څوکۍ یې په ډېره بې شرمۍ ترلاسه کړه. گنې ټاکلې ټاکنې څوک نیمايي پر نیمايي نه وېشي؛ خو ده ووېشه.
د اوسني حکومت دوه کلونه پاتې دي؛ خو راتلونکی نور هم له تیارو ډک دی؛ ځکه خلک نه پوهېږي، چې امریکا به ددغه نظام وروسته کوم ډول لاسپوڅي واک ته رسوي. داسې هم ویل کېږي چې امریکا غواړي اوسني نظام ته پنځه کاله نوره هم ادامه ورکړي. که داسې وشي نو په افغانستان کې به هېڅ بنسټ روغ پاتې نه شي او نه به مامور هم څوک له واکه گوښه کړی شي.
د سمنگانو لانجه خو ژر او پر معامله پای ته ورسېده؛ خو حکومت به د بلخ له والي عطاء محمد نور سره څه کوي او پر کومه څوکۍ به یې راضي کوي. ځکه نور نه اوسنی حکومت مني، نه یې چارواکي مني، نه یې فرمان مني او د پنځلسو ولایتونو د سقوط خبره هم کوي.د معاملو په حکومت به داسې نادرې واورئ، چې د اورېدو هېڅ تمه به مو نه وه.
