ژباړه: خالد روان
کابل ټکی کام (یکشنبه، ۲۰کب، ۱۳۹۶ل): په برېتانیه کې یوه تازه څېړنه ښيي، چې په دغه هېواد کې ډېری ماشومان ټولنیزې شبکې کاروي او په دغو شبکو کې توهین کوونکي پیغامونه د دې سبب گرځېدلي، چې ماشومان ځانونه ووژني.
فېسبوک، ټویټر، سنپ چټ، ټېليگرام او لسگونه نورې ټولنیزې شبکې اوسمهال د لویانو ترڅنگ ماشومان هم کاروي؛ خو ماشومان د لویانو په پرتله صبر، زغم او حوصله نه لري او ژر احساساتي کېږي.
د یاد شبکو مشرانو له دې وړاندې هم ویلي وو، چې د ماشومانو ساتلو لپاره هڅه کوي، چې په ټولنیزو شبکو کې څوک زیان ور ونه رسوي؛ خو بیا هم سلگونه ماشومانو د ځانوژنې هڅه کړې ده.
دغه څېړنه د «ځوان فکر» په نامه د ماشومانو یوې خیریه ټولنې کړې، چې برېتانوۍ گارډین ورځپاڼې خپره کړې ده.
دغه ټولپوښتنه کې له ۶۲ زرو هغو ماشومانو څخه پوښتنه شوې، چې عمرونه یې له ۱۸ کلنۍ کم دي. ۴۷سلنه ماشومانو ورته ویلي، چې توهین کوونکي پیغامونه یې ډېر ځوروي او آن کله ـ کله د ځانوژنې هڅه یې هم کړې ده.
په دغه څېړنه کې ۱۰۸۹ ځوانانو، د ټولنیزو شبکو کمپنیو، د رواني ناروغانو متخصصینو او د ماشومانو د ملاتړ ادارو ورته ویلي، چې ماشومانو ته د ټولنیزو شبکو کارول د گټې پر ځای زیان لري.
یادو ادارو د ټولنیزو شبکو له کمپنیو غوښتي، چې د ماشومانو ساتنې لپاره په ټولنیزو شبکو کې محدودیتونه وضع کړي، څو د خلکو د ځورولو سبب نه شي.
په افغانستان کې هم ټولنیزې شبکې ډېری وخت د گټې پر ځای په زیان بدلېږي، چې ډېری وخت د ځینو خلکو ته توهین پهکې عادي خبره گرځېدلې ده.
تېره میاشت د عدلیې وزارت د جزا نوی قانون تصویب کړ، چې له مخې یې په ټولنیزو شبکو کې څوک د چا سپکاوی نه شي کولی او که یې وکړ؛ نو د محکمې له خوا پرې بند حکم کېږي او یا به نوموړي کس ته د شخصیت د اعادې تاوان ورکوي.
