سرلیکنه
دا په وار وار ثابته شوې ده چې کله اشرف غني د ولس په وړاندې بې ځوابه شي، بیا په یوه غونډه کې جزباتي وینا وکړي او ځان د ولس سره خواخوږی وښیي، چې په اخترونو کې دا ډول ویناوې د کابل د واکمنو دود ګرځېدلی دی.
دمخه به کرزي هم په اخترونو کې پر طالب وسله والو دا غږ کاوه او سولې ته به یې په داسې حال کې چې واک یې نه درلود، رابلل. اوس اشرف غنی هم هغه دود خپل کړی دی او په تېره بیا چې په هېواد کې کومه داسې پېښه وشي چې حکومت یې د ولس په وړاندې د ځواب توان نه لري، هغه وخت بیا اشرف غني د کرزي په زړو ویناو شخوند ووهي.
د اشرف غني او کرزي ویناوې سره توپیر نه لري. که یې لري هغه به د لهجې توپیر وي؛ ځکه د دواړو بادار یو دی. څه چې ورته وویل شي، هغه وایي. دا لږ څه توپیر البته شته چې کرزي به د طالب وسله والو په مقابل کې کومه وینا کوله په چل او هنر به یې کوله، چې د اشرف غني سره هغه هنر نه شته. په کوم شکل چې پنټاګون ورته ویلي وي، کټ مټ یې افغان ولس ته په ارګ او نورو غونډو کې وايي.
د اختر په ورځ چې په ارګ کې د کمکي اختر د لمانځه وروسته، اشرف غني د طالب وسله په اړه خپله وینا کې وویل چې د سولې له پروسې سره دې یوځای شي او ډېر وخت هم نه لري. دا هغه وینا ده چې اشرف غني له مجبوریته وکړه، یو دا چې ورته ویل شوي وو او بل دا چې په کابل، خوست، پکتیا او هرات کې مرګونو پېښو – چې ۲۳۱ تنه پکې ووژل شول او ۸۱۰ ټپيان شول – حکومت په ټوله ناتوانۍ اعتراف هم وکړ. اشرف غني د ولس په وړاندې اړ وو چې دغه ډول ولس تېر ایستونکې وینا وکړي.
اشرف غنی طالب وسله والو ته په خپله وینا کې یوه بله جمله هم استعمال کړه. ویې ویل که چېرې افغانان وي د سولې له پروسې سره دې یوځای شي؛ ګنې د افغان ځواکونو له لورې به په ګونډو شي. دا وینا په داسې حال کې کوي چې حکومت یې د ګونډه کېدو په لورې روان دی. په داخل د هېواد کې چې کومې مرګونې پېښې وشوې یا ولسوالۍ او سیمې سقوط شوې، دا د حکومت په ګونډو کېدل دي؛ خو اشرف غنی فکر کوي چې ولس په څه نه پوهېږی او د ده په وینا به باور وکړي.
اشرف غني په خپله وینا کې وویل چې د طالب وسله وسله والو په وړاندې یې شرایط پخواني او واضح دي. هغه دا خبره ځکه کوي چې د طالب وسله والو شرط او دریځ ورته څرګند دی، چې له تېرو ۱۶ کالو راهیسې د امریکا او د هغوی د ۵۲ د اشرګړو هېوادونو په مقابل کې پرځای پاتې دی.
امریکا او ورسره پر افغانستان شریک یرغلګر هېوادونه یې د افغانستان په اړه په خپله تګلاره غور کوي، نوې ستراتیژي جوړوي؛ خو د کابل د حکومت او امریکا په وړاندې د طالب وسله والو تګلاره نه بدلېدونکې تګلاره ده.
طالب وسله وال چې د اشرف غني په وینا یواځې دي او د ده حکومت نړیوال ملاتړ لري، بیا هم د طالب وسله والو بریدونه مخ په زیاتېدو دي او آن د کابل په زړه کې څه چې وغواړي هغه کولای شي او د ده حکومت خپل منځي اختلافاتو او د نظامیانو د نه همغږۍ له امله د ولسوالیو په سقوط مخ په زوال روان دی.
افغانستان ته د امریکا د پوځ لوی درستیز، جنرال جوزیف ډانفورډ سفر ته خو اشرف غنی او د حکومت نور چارواکي خوشحالېږي، چې په نوې تګلاره کې به ورته مماڼې په لاس ورکړي، خو د امریکا نوې تکلاره دا ده چې په افغانستان کې دې د تل لپاره جګړه دوام ولري؛ ځکه افغانستان ته د نورو پوځونولېږل د جګړې د دوام پرته بله مانا نه لري.
اوس نړیوالو ته ثابته شوې ده چې د ۲۰۱۴میلادي کال د ولسمشرۍ ټاکنیزو درغلیو او د حکومت په داخل کې سیاسي اختلافاتو حکومت تر ګړنګه رسولی دی. ځینې د افغانستان د چارو شنونکي په دې عقیده دي چې د اشرف غني او عبدالله ترمنځ د وېش حکومت چې په هوکړه کې یې دوه کاله وروسته د لویې جرګې د جوړېدو یادونه شوې ده، د هغې هوکړې په نه عملي کولو او د حکومت په داخل کې د اختلافاتو زیاتوالي حکومت له سقوط سره مخ کړی دی.
د اشرف غني لپاره به د پنټاګون لخوا په خوله کې ورکړل شوې دا و یناچې د سولې لپاره وخت نه لري، په تاوان تمامه شي.
اشرف غني که په افغانستان کې د سولې غوښتونکی وي، نو باید ووایي د جګړې لپاره چې د افغانانو د وینو په بهېدو دوام لري، وخت نه لري او د سولې لپاره ورسره تر هغې وخت شته څو په افغانستان کې د جګړې په پای ته رسېدو امن نه وي راغلی.
